CÁC QUAN CHỨC CHO BIẾT, VIỆC ƯU TIÊN NHỮNG NGƯỜI LAO ĐỘNG CÓ THU NHẬP CAO HƠN ĐỂ ĐƯỢC CẤP THẺ THƯỜNG TRÚ THÔNG QUA CHƯƠNG TRÌNH EXPRESS ENTRY CÓ THỂ DIỄN RA SỚM HƠN DỰ KIẾN.

Trong bối cảnh Canada đang từng bước điều chỉnh chính sách nhập cư nhằm đáp ứng nhu cầu kinh tế và thị trường lao động, các quan chức nước này cho biết việc ưu tiên những lao động có thu nhập cao trong hệ thống Express Entry để xét cấp thường trú nhân có thể được triển khai sớm hơn dự kiến. Đây được xem là một phần trong kế hoạch cải tổ sâu rộng hệ thống nhập cư kinh tế chủ lực của Canada, phản ánh xu hướng ngày càng rõ rệt trong việc lựa chọn những ứng viên có khả năng đóng góp mạnh mẽ về kinh tế ngay sau khi nhập cư.

Theo các thông tin từ giới chức và tài liệu nội bộ của Bộ Di trú, Tị nạn và Quốc tịch Canada (IRCC), đề xuất thay đổi đang được xem xét nghiêm túc và có thể tiến triển nhanh hơn so với lộ trình thông thường. Dù vẫn đang trong giai đoạn tham vấn, việc các cơ quan chức năng đã chia sẻ chi tiết đề xuất với các luật sư di trú và các bên liên quan cho thấy khả năng cao những cải cách này sẽ được thúc đẩy trong thời gian tới.

Trọng tâm của kế hoạch cải tổ là điều chỉnh cách thức chấm điểm và lựa chọn ứng viên trong hệ thống Express Entry, đặc biệt thông qua việc tăng cường vai trò của mức thu nhập và lời mời làm việc trong quá trình xét duyệt. Cụ thể, các ứng viên có mức lương cao hoặc có công việc thuộc nhóm ngành có thu nhập cao sẽ được ưu tiên hơn trong hệ thống tính điểm CRS (Comprehensive Ranking System). Điều này đồng nghĩa với việc những người lao động có khả năng tạo ra giá trị kinh tế lớn ngay khi đến Canada sẽ có lợi thế rõ rệt so với các ứng viên khác.

Đề xuất cũng cho thấy khả năng hệ thống Express Entry sẽ được tái cấu trúc theo hướng đơn giản hóa, có thể thay thế các chương trình hiện tại bằng một danh mục “lao động tay nghề cao” duy nhất. Sự thay đổi này nhằm giúp chính phủ Canada linh hoạt hơn trong việc điều chỉnh tiêu chí lựa chọn, đồng thời giảm bớt sự phức tạp của hệ thống hiện hành.

Một điểm đáng chú ý khác là việc xem xét lại cách phân bổ điểm trong hệ thống CRS. Theo đó, các mức lương cao hơn ngưỡng trung vị quốc gia sẽ được phân loại theo từng cấp độ và nhận thêm điểm tương ứng. Ví dụ, những nghề có thu nhập gấp đôi mức trung vị như bác sĩ hoặc giáo sư đại học có thể được ưu tiên cao nhất, trong khi các ngành có thu nhập thấp hơn nhưng vẫn vượt trung bình cũng sẽ được cộng điểm ở mức độ thấp hơn. Việc áp dụng tiêu chí này được kỳ vọng sẽ giúp hệ thống nhập cư phản ánh sát hơn nhu cầu thực tế của thị trường lao động Canada.

Song song đó, các đề xuất cải cách cũng hướng đến việc giảm sự phụ thuộc vào các yếu tố truyền thống như điểm số theo lưới đánh giá của chương trình Federal Skilled Worker hoặc các yêu cầu riêng biệt của từng chương trình. Thay vào đó, chính phủ muốn xây dựng một hệ thống linh hoạt hơn, tập trung vào kết quả kinh tế và khả năng hội nhập của ứng viên sau khi đến Canada.

Việc ưu tiên lao động có thu nhập cao không phải là một quyết định ngẫu nhiên, mà xuất phát từ các dữ liệu cho thấy những người nhập cư theo diện kinh tế thông qua Express Entry thường có mức thu nhập cao hơn trung bình của người lao động Canada. Điều này chứng minh rằng nhóm đối tượng này có khả năng đóng góp tích cực cho nền kinh tế và ngân sách quốc gia. Chính vì vậy, việc tăng cường lựa chọn những ứng viên có tiềm năng thu nhập cao được xem là bước đi hợp lý trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu về nhân lực chất lượng cao ngày càng gia tăng.

Ngoài ra, chính phủ Canada cũng đang phải đối mặt với áp lực cân bằng giữa mục tiêu tăng trưởng kinh tế và kiểm soát quy mô nhập cư. Theo kế hoạch mức nhập cư giai đoạn 2026–2028, Canada đặt mục tiêu duy trì khoảng 380.000 thường trú nhân mỗi năm, trong đó tỷ trọng nhập cư kinh tế ngày càng tăng. Điều này đồng nghĩa với việc mỗi suất định cư cần được phân bổ hiệu quả hơn, ưu tiên những ứng viên có khả năng đóng góp cao nhất.

Thực tế trong năm 2026 cũng cho thấy hệ thống Express Entry đang ngày càng cạnh tranh hơn, với điểm chuẩn CRS liên tục tăng trong nhiều đợt rút hồ sơ gần đây. Số lượng ứng viên trong hệ thống ngày càng lớn, trong khi số lượng thư mời nộp hồ sơ có xu hướng giảm trong một số nhóm, khiến việc được lựa chọn trở nên khó khăn hơn. Điều này càng củng cố lý do để chính phủ điều chỉnh tiêu chí lựa chọn theo hướng tập trung vào chất lượng thay vì số lượng.

Một xu hướng khác cũng đang được đẩy mạnh là lựa chọn ứng viên theo nhóm ngành nghề ưu tiên, đặc biệt là những lĩnh vực đang thiếu hụt lao động như y tế, vận tải, công nghệ và quản lý cấp cao. Việc kết hợp giữa tiêu chí thu nhập và nhu cầu ngành nghề được kỳ vọng sẽ giúp Canada thu hút đúng đối tượng mà nền kinh tế cần.

Tuy nhiên, các chuyên gia cũng lưu ý rằng việc triển khai những thay đổi này sẽ không đơn giản, bởi quy mô cải cách là rất lớn và có thể yêu cầu sửa đổi nhiều quy định pháp lý. Dù vậy, tiền lệ cho thấy IRCC thường thực hiện các sáng kiến đã được đưa vào kế hoạch điều chỉnh chính sách, cho thấy khả năng các đề xuất lần này sẽ sớm được hiện thực hóa, dù có thể theo từng giai đoạn.

Đối với người lao động nước ngoài đang có ý định nộp hồ sơ định cư Canada, những thay đổi này có thể tạo ra cả cơ hội lẫn thách thức. Những ứng viên có mức thu nhập cao, kỹ năng chuyên môn tốt và có lời mời làm việc rõ ràng sẽ có lợi thế lớn hơn trong hệ thống mới. Ngược lại, những người không thuộc nhóm thu nhập cao có thể phải cạnh tranh khốc liệt hơn hoặc cần tìm cách nâng cao hồ sơ của mình thông qua kinh nghiệm làm việc, trình độ học vấn hoặc kỹ năng ngôn ngữ.